584 – Bức ảnh của phóng viên AP chụp ngày 4/4 đã nói gì?

HVu_all.jpg

Vèo cái vụ xử (“cẩu thả”*) đối với ông Cù Huy Hà Vũ cũng sắp tròn hai tuần. Nhưng dư luận bàn tán ở cả trong và ngoài nước, xem ra vẫn chưa nguôi. Trong tất cả các ý kiến bàn luận (kể cả loạn bàn) tôi chú ý đặc biệt đến một câu hỏi của nhà báo Đào Tuấn:

“Cuối cùng thì ai là người thua?

  Là mình.

Theo Đào Tuấn mô tả hầu như tất cả các phóng viên tới tác nghiệp tại toà đã không được trực tiếp vào phòng xử mà phải theo dõi phiên xử qua màn hình tivi ở phòng bên cạnh với chất lượng hình ảnh và âm thanh rất tậm tịt. Đã thế tất cả “súng” (chữ của Đào Tuấn) như Laptop, máy ảnh, máy quay, máy ghi âm và cả điện thoại di động… đều phải gửi ở ngoài chứ không được phép mang theo người, khiến hầu hết các nhà báo quốc doanh như anh đều phải “làm tin chay”. Qua đó mới thấy tinh thần cảnh giác cách mạng của các anh tham mưu cho tòa án Hà Nội là vô cùng cao. Chắc là rút kinh nghiệm vụ bức ảnh được phóng viên nước ngoài chụp qua màn tivi hình một đồng chí an ninh bịt mồm cha Lý ở Huế hôm 30.03.2007 bị tung ra khắp thế giới đã khiến các bác ở toà Hà Nội kỳ này cảnh giác ngay cả với người trong nhà mình chăng? Bởi thế biện pháp phòng ngừa tối ưu được các anh “đỉnh cao trí tuệ” nghĩ ra là ngoài việc cho xe đặc chủng phá toàn bộ sóng truyền tin trong khu vực diễn ra phiên toà… nay thêm biện pháp tước hết “súng” của đa số các phóng viên đi cho chắc ăn?

Tình cờ hôm nay đọc được entry của một anh có giọng văn rất chi là đực rựa mà lại  mang cái tên rất ẻo lả là cavevui. Ở phần cuối bài viết nhan đề “Vụ Cù Huy Hà Vũ: nếu em làm tham mưu cho dượng Ba, thì” thấy có đoạn ghi bên dưới tấm ảnh do AP chụp ông Cù Huy Hà Vũ hiên ngang đi giữa 7 đồng chí công an ăn mặc chỉnh tề như sau:

cu-huy-ha-vu.jpg

Chú thích ảnh: theo nhà báo Vũ Quý Hạo Nhiên, đây cũng là 1 sự cẩu thả nữa, vì: “Nói thật chứ, người ta bao giờ cũng có lúc nhìn ngang nhìn dọc nhìn lên nhìn xuống quay qua quay lại. Phải chi cho một lô phóng viên chụp ảnh thả giàn, thì thế nào cũng đã chộp được một tấm lúc TS Vũ đang cúi xuống chẳng hạn””.**

(hết trích)

Sau sự kiện GS Ngô Bảo Châu đóng cửa blog, tôi cũng ngán ngẩm và lờ mờ đoán non già rằng, chắc cái tên Cù Huy Hà Vũ (CHHV) cũng đang trở nên “nhạy cảm” trong cách nghĩ của một số người ở thời điểm này. Song là người cũng say mê môn chụp ảnh phóng sự, tôi xin có dăm câu ba điều gọi là bình về tác phẩm ảnh của tay phóng viên AP kia. Cũng xin được rào một câu, mong các anh “kiên định” thể tất cho. Chứ đừng qui chụp cho tất cả những ai có ý kiến khác biệt là “các thế lực… ” này nọ cho phải tội. Biết đâu qua việc mổ xẻ hoàn cảnh của tấm ảnh này mà các cơ quan chức năng của ta tránh dần được những bất cập tương tự thì cũng mừng chứ sao không?

Trở lại với lời bàn của Cavevui thì thấy ý kiến trên là có lý đấy chứ? Chẳng hạn nếu cho phép các phóng viên chụp ảnh thoải mái thì thể nào chả vớ được những bức hợp hơn với ý muốn của mình! Cũng như vụ xử cha Lý ở Huế, có người nói, nếu cho tất cả các phóng viên vào phòng xử thì họ chỉ được phép ngồi sau lưng bị cáo thì làm sao mà chụp được một tầm hình thẳng chính diện (qua màn hình) cảnh đồng chí an ninh bịt miệng bị cáo rõ như vậy?

Nhìn kỹ bức ảnh ông Vũ, tôi thấy ông còn là một diễn viên kỳ tài về diễn xuất nữa. Sở dĩ ông thể hiện (qua bức ảnh) được cái dũng khí đó, bởi chính ông là một hoạ sỹ vẽ ký hoạ chân dung rất giỏi. Cho nên khi thấy thằng cha phóng viên AP duy nhất đó giơ máy lên thì ông đã “diễn” cương ngay thể hiện qua các chi tiết đôi bàn tay bị còng… được nắm thật chặt và gương mặt tỏ ra kiên nghị kiêu hãnh, ánh mắt nhìn xuyên thẳng vào ống kính máy ảnh với đôi môi mím bặm lại. Trong khi các đồng chí công anh nhà ta (7 người thấy rõ mặt 4 người) thì lại không tỏ ra được cái thần khí dũng mãnh như thế. Có người bình gương mặt các đồng chí ấy tỏ ra lo lắng, bất an. Nhưng tôi thì cho rằng các đồng chí đó chưa thể có được một bản năng nghệ sỹ và cả sự nhạy bén trước ống kính bằng ông Vũ, nên đành chấp nhận phần kém cỏi là lẽ đương nhiên.

Để cho thấu đáo, tôi tìm xem lại bức hình tư liệu hôm xử bắn anh hùng Nguyễn Văn Trỗi thì thấy, ngoài các phóng viên báo chí ở Sài Gòn dạo đó được tiếp cận khá gần và tác nghiệp thoải mái, các viên cảnh sát của chế độ VNCH có gương mặt bình thản và tự tin hơn nhiều. Chứng tỏ tính chuyên nghiệp của chế độ cũ, dù cách đây ngót nửa thế kỷ, là cao hơn hẳn.

Nguyen_Van_Troi.jpg

Quay lại với bức hình của AP, tôi thấy tay phóng viên đó phải cảm ơn cả ông Vũ lẫn các ông cao nhất ra quyết định hạn chế tối đa việc tác nghiệp tại phiên tòa này. Vì nếu cho các phóng viên chụp ảnh thoải mái… với đèn chớp nhoàng nhoàng, khiến ông Vũ hoa hết cả mắt ấy chứ… làm sao lại biết cái tay AP ở xó nào hay giơ máy lúc nào để mà “diễn xuất”? Với lại khi có đông phóng viên thì người nọ che lấp người kia… nên chỉ có những người có ống kính góc rộng (Grandtan) mới có thể len lên để chụp rõ được đối tượng. Nhưng hình ảnh sẽ bị méo chứ khó mà chặt chẽ và hoàn hảo (nhất là ở cảnh động, sự kiện diễn ra nhanh) như bức ảnh vừa rồi. Bên an ninh chắc chắn cũng có vài tay máy nữa (tôi đoán mò thế). Song để chụp những bức ảnh có hồn để đăng báo nó không giống với những bức ảnh phục vụ cho nghiệp vụ của ngành công an, nên đưa những tấm ảnh chụp còn đầy lỗi kỹ thuật (như kém nét, bố cục loãng) đăng gượng thì thà giấu kỹ đi còn hơn. Đó cũng là lý do tại sao rất nhiều báo chính thống (kể cả TTXVN) đều phải “diện nhờ” bằng cách mượn tấm ảnh của AP để đăng lại trong các bản tin của mình.

Cũng có người nêu thắc mắc, tại sao cùng phóng viên tham dự phiên toà cả mà không được đối xử công bằng, người thì bị cấm, người không?

Cái này thì lại thuộc về “chủ trương lớn” mất rồi. Vì nếu cấm tiệt 100% như tước nốt toàn bộ máy ảnh chẳng hạn, thì tụi Tây nó bỏ về ngay. Khi đó toà đâu còn có thể khoe là xử “công khai” như tuyên bố của nhà nước nữa? Chính do cái cách hành xử nửa công khai nửa không công khai này mà tay AP may mắn kia có mới có được cái của độc như bức ảnh nói lên nhiều điều kia chăng?

Tóm lại, ngoài những “cẩu thả” trong cách điều hành của Hội đồng xét xử ở phiên toà, thì với nắm tay này, gương mặt này của CHHV trong bức ảnh của phóng viên AP chụp ngày 4/4 vừa rồi đã nói rằng: “Toà án Hà Nội đã đánh bóng cho hình ảnh của ông Cù Huy Hà Vũ”! Khó ai có thể làm hơn… trước công luận là vậy.

Gocomay

* Chữ của GS Ngô Bảo Châu

** Cavenui – Vụ Cù Huy Hà Vũ: nếu em làm tham mưu cho dượng Ba, thì http://danluan.wordpress.com/2011/04/16/cavenui-v%e1%bb%a5-cu-huy-ha-vu-n%e1%ba%bfu-em-lam-tham-m%c6%b0u-cho-d%c6%b0%e1%bb%a3ng-ba-thi/

__________________________

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

Gocomay's Blog

Con tằm đến thác vẫn còn vương tơ

%d bloggers like this: